نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۱/۳۳۰

در سند نکاحیه مهریه زوجه مشتمل بر اقلام متعددی از جمله مقادیر قابل توجهی طلای 18عیار و نیز بیش از یکصد و ده سکه بهار آزادی است که حسب مورد بر عهده زوج ،پدر و یا مادر وی قرار گرفته است؛ حکم بر محکومیت این اشخاص به پرداخت مهریه به ترتیب مندرج در سند نکاحیه صادر شده و با صدور اجراییه ،زوج معادل تعداد 110عدد سکه طلا را پرداخت کرده است .با پرداخت صورتگرفته از سوی زوج ،علیالاصول صدور دستور حبس زوج امکانپذیر نیست؛ اما در خصوص دو نفر محکومعلیه دیگر با توجه به ماده 22قانون حمایت خانواده مصوب ،1391آیا صدور دستور حبس )جلب( این اشخاص )پدر و مادر زوج( موضوع ماده 3قانون نحوه اجرای محکومیتهای مالی مصوب 1394 دارای وجاهت قانونی است؟

اولاً ،هدف قانونگذار از تدوین حکم مقرر در ماده 22قانون حمایت خانواده مصوب 1391مبنی بر شمول ماده 2قانون نحوه اجرای محکومیتهای مالی مصوب ) 1377در حال حاضر ماده 3این قانون مصوب (1394نسبت به مهریه تا یکصد و ده سکه تمام بهار آزادی یا معادل آن ،جلوگیری از بازداشت زوج در قبال مهریههای مازاد بر این میزان است. ثانیاً ،عدم امکان بازداشت زوج در صورت پرداخت یکصد و ده سکه تمام بهار آزادی یا معادل آن مفید استقلال تعهد اشخاص ثالث از تعهد مدیون اصلی مهریه )زوج( نیست؛ بنابراین ،در فرض سؤال که علاوه بر زوج ،پدر و مادر وی نیز پرداخت قسمتی از مهریه زوجه را به عهده گرفتهاند ،با پرداخت یکصد و ده سکه تمام بهار آزادی یا معادل آن توسط زوج اعمال ماده 3قانون نحوه اجرای محکومیتهای مالی مصوب 1394نسبت به دیگر متعهدین پرداخت مهریه منتفی است؛ هرچند تکلیف آنها به پرداخت مهریه موضوع حکم به قوت خود باقی است .ضمن آنکه ،حبس اشخاص در نتیجه عدم پرداخت محکومبه مالی ،امری استثنایی است که باید در موارد تردید ،به اصل عدم بازداشت قائل بود. دکتر احمد محمدی باردئی مدیر کل حقوقی قوه قضاییه