نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۱/۲۴

اولاً ،دعوای تقسیم ترکه و مطالبه سهمالارث با یکدیگر مترادفند یا متفاوت؟ اگر متفاوت و مستقل از یکدیگر هستند ،تفاوت این دو در چیست؟ ثانیاً ،آیا مطالبه سهمالارث همیشه فرع بر تقسیم ترکه است؟ به عبارت دیگر، چنانچه ترکه در نتیجه تراضی یا حکم قطعی دادگاه تقسیم شده باشد؛ اما یکی از وراث سهم ورثه دیگر را تحویل ندهد ،آیا دعوای مطالبه سهمالارث مصداق دارد؟

اولاً ،دعوای تقسیم ترکه با مطالبه سهمالارث متفاوت است؛ در دعوای مطالبه سهمالارث سهم یکی از ورثه در تصرف غیر قانونی وارث دیگر است و از استرداد آن خود داری میکند؛ در اینصورت ،دادگاه با احراز ارکان دعوا ،حکم بر الزام خوانده به استرداد سهمالارث خواهان صادر میکند. ثانیاً ،دعوای مطالبه سهمالارث الزاماً فرع بر دعوای تقسیم ترکه نیست و همینکه وفق ماده 260قانون امور حسبی مصوب ،1319تصفیه ترکه صورت گرفته باشد ،دعوای مطالبه سهمالارث قابل استماع است .همچنانکه استماع دعوای تقسیم ترکه فرع بر تصفیه ترکه و پرداخت دیون و حقوق بر عهده متوفی و خارج کردن مورد وصیت از ماترک است. دکتر احمد محمدی باردئی مدیر کل حقوقی قوه قضاییه