استعلام
نظر به تصویب قانون تسهیل صدور مجوزهای کسب و کار مصوب 1400و لازمالاجرا شدن این قانون در زمان
اعلام نتایج آزمون فوقالعاده مرکز وکلا ،کارشناسان رسمی و مشاوران خانواده قوه قضاییه و با توجه به اینکه
هر ساله آییننامه این مرکز ملاک عمل پذیرش داوطلبان بوده است و براساس آن پس از قبولی در آزمون کتبی،
پذیرش در آزمون شفاهی و طی مراحل گزینش و اخذ استعلامات مربوطه و در نهایت نظر مثبت هیأت تعیین
صلاحیت جهت صدور پروانه ضروری است و این موارد در قانون یادشده بیان نشده است ،خواهشمند است
پاسخ اداره کل حقوقی
-1آیا باید نتایج آزمون فوقالعاده وکالت بر اساس قانون تسهیل صدور مجوزهای کسب و کار مصوب 1400
اعلام شود؟
-2در مورد داوطلبان آزمون فوقالعاده وکالت ،آیا باید آزمون شفاهی برگزار شود؟
-3در مورد داوطلبان آزمون فوقالعاده وکالت ،آیا باید انجام تحقیقات محلی ،اعمال نتیجه استعلامات قانونی و
نظر هیأت تعیین صلاحیت مدنظر قرار گیرد؟
-4با توجه به برگزاری مداوم آزمونهای وکالت و کارشناسان رسمی توسط این مرکز ،روند اجرای فرایند جذب
)مصاحبه شفاهی عمومی و تخصصی ،تحقیقات محلی ،استعلامات قانونی ،اخذ نظر هیأت تعیین صلاحیت( چگونه
خواهد بود؟
-5با توجه به تبعات انحصار در مرجع برگزارکننده آزمون ،آیا امکان برگزاری آزمون از طریق سازمانهای
دیگری غیر از سازمان سنجش آموزش کشور وجود دارد؟
پاسخ:
2 ،1و -3نظر به اینکه آزمون وکالت مرکز وکلاء ،کارشناسان رسمی و مشاوران خانواده قوه قضاییه پیش از
لازمالاجرا شدن قانون تسهیل صدور مجوزهای کسب و کار )لازمالاجرا در اردیبهشت ،(1401برگزار شده است،
این آزمون تابع مقررات و ضوابط زمان برگزاری آن است .به عبارت دیگر ملاک ،زمان برگزاری است و نه زمان
اعلام نتیجه؛ زیرا اعلام نتیجه آزمون صرفاً جنبه کاشفیت دارد.
-4عنوان قانون »تسهیل صدور مجوزهای کسب و کار« مصوب 1400مفید معنای تسهیل در صدور مجوز و
اجتناب از اقدامات موازی و زاید در جهت فراهم شدن هرچه بیشتر زمینههای اشتغال و کوتاه شدن این فرآیند
است .بر این اساس اولاً ،وفق ماده 5قانون یادشده پس از انجام آزمون کتبی و موفقیت در کسب نصاب مقرر،
داوطلب از حیث علمی به عنوان پذیرفتهشده محسوب میشود .ثانیاً ،توفیق در آزمون و تحصیل حد نصاب آزمون
کتبی ،به معنای احراز صلاحیتهای دیگر از جمله صلاحیتهای عمومی و حرفهای لازم که وفق مقررات و
آییننامههای مربوط تدوین شده است ،نمیباشد؛ همچنان که در ماده 5قانون یادشده تصریح شده است »داوطلبانی
که حداقل هفتاد درصد ) (%70امتیاز میانگین نمرات یک درصد ) (%1حائزان بالاترین امتیاز را کسب کردهاند ،به
عنوان پذیرفتهشده ،جهت طی مراحل مقتضی به مرجع صدور مجوز مربوط معرفی میگردند«؛ از جمله این مراحل،
مراحل راجع به احراز صلاحیت عمومی و حرفهای است؛ بویژه آنکه ،نوع حرفه مورد تصدی )وکالت( و اهمیت
آن اقتضای چنین برداشتی و عقیده به ضرورت احراز این صلاحیتها را دارد .بر این اساس ،به نظر میرسد در
فرض سوال ،اظهار نظر هیأت تعیین صلاحیت موضوع ماده 9آییننامه اجرایی ماده 187قانون برنامه سوم توسعه
اقتصادی ،اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی مصوب 9/12/1397رئیس محترم قوه قضاییه با اصلاحات و
الحاقات بعدی در خصوص صلاحیت اخلاقی و رفتاری پذیرفتهشدگان پس از انجام آزمون ،تحقیق و گزینش
بلامانع باشد.
-5با توجه به نص قانون مبنی بر لزوم برگزاری آزمون از طریق سازمان سنجش آموزش کشور ،پس از لازمالاجرا
شدن قانون یادشده ،برگزاری آزمون به طریق دیگر مغایر قانون است.
دکتر احمد محمدی باردئی
مدیر کل حقوقی قوه قضاییه