مرکز حقوقی راهبردوابسته به اندیشکده راهبرد اقتصاد
اداره کل حقوقی قوه قضاییه

نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۱/۱۳۷۹

تاریخ نظریه:

استعلام

با عنایت به اینکه »فوقالعاده جذب و نگهداشت« کارکنان دادگستری موضوع جزء 9بند »الف« تبصره 12قانون بودجه کل کشور در سال 1401در ماده 100قانون استخدام کشوری مصوب 1345با اصلاحات و الحاقات بعدی و همچنین بخشنامه شماره 200/15049مورخ 1390/6/31معاونت توسعه مدیریت و سرمایه انسانی رئیس جمهور تصریح نشده است ،خواهشمند است در خصوص کسر یا عدم کسر »مقرری ماه اول« بابت »فوقالعاده جذب و نگهداشت« کارکنان و قضات )مشمول صندوق بازنشستگی کشوری« اظهار نظر فرمایید.

پاسخ اداره کل حقوقی

اولاً ،هرچند در جزء 9بند »الف« تبصره 12قانون بودجه کل کشور در سال ،1401نوع فوقالعاده مقرر در این بند برای کارکنان دادگستری تصریح نشده و صرفاً هدف از آن )جذب و نگهداشت کارکنان( ذکر شده و به همین نام نیز موسوم شده است؛ اما این فوقالعاده ماهیتی مستمر دارد که به موجب دستورالعمل مورخ 1401/6/19 ریاست محترم قوه قضاییه که به تصویب شورای حقوق و دستمزد نیز رسیده است ،مشمول کسور بازنشستگی است. ثانیاً ،کسری مقرری ماه اول کارکنان مستند به ماده 100قانون استخدام کشوری مصوب 1345با اصلاحات و الحاقات بعدی است که به موجب آن این کسری » مبلغ ماه اول هرگونه حقوق و تفاوت تطبیق حقوق و فوقالعاده شغل مستخدم« است و صرف اینکه در جزء 9بند »الف« تبصره 12قانون بودجه کل کشور در سال ،1401نوع و ماهیت فوقالعاده موضوع آن به صراحت ذکر نشده ،موجب نمیشود از شمول و اطلاق و عموم ماده 100قانون استخدام کشوری خارج باشد؛ ماهیت مستمر این فوقالعاده و شمول کسورات بازنشستگی بر آن به شرح پیشگفته نیز اقتضای چنین برداشتی را دارد و از آنجا که به موجب تبصره یک ماده 117قانون مدیریت خدمات کشوری مصوب 1386با اصلاحات بعدی ،دارندگان پایه قضایی از حیث پرداخت حقوق و مزایا مشمول قانون نظام هماهنگ پرداخت کارکنان دولت مصوب 1370هستند و از جهت کسورات بازنشستگی مشمول قانون استخدام کشوری مصوب 1345با اصلاحات و الحاقات بعدی میباشند ،فوقالعاده صدرالذکر پرداختی به آنان مشمول کسر مقرری ماه اول موضوع ماده 100قانون اخیرالذکر است. ثالثاً ،در خصوص دیگر کارکنان دستگاه قضایی که مشمول قانون مدیریت خدمات کشوری مصوب 1386با اصلاحات بعدی هستند ،با عنایت به ماده 106این قانون که مبنای محاسبه کسور بازنشستگی و حقوق بازنشستگی را حقوق ثابت به اضافه فوقالعادههای مستمر و فوقالعاده بند 10ماده 68این قانون میداند و با عنایت به ماهیت مستمر فوقالعاده جذب و نگهداشت کارکنان دادگستری و نیز با لحاظ بخشنامه شماره 15049/200مورخ 1390/6/31معاون توسعه مدیریت و سرمایه انسانی رئیس جمهور که مبنای کسر مقرری ماه اول کارمندان مشمول قانون مدیریت خدمات کشوری که تابع صندوق بازنشستگی میباشند را »حقوق ثابت و فوقالعادههای مذکور در ماده 106قانون مدیریت خدمات کشوری« دانسته است ،فوقالعاده جذب و نگهداشت دیگرکارکنان دستگاه قضایی نیز به عنوان فوقالعادهای مستمر مشمول کسر مقرری ماه اول قرار میگیرد. رابعاً ،اینکه در جزء 9بند »الف« تبصره 12قانون بودجه کل کشور در سال 1401به عدم شمول کسری مقرری ماه اول بر فوق العاده جذب و نگهداشت موضوع این جزء تصریح نشده است ،به سبب آن بوده که مقنن در مقام تعیین تکلیف در این خصوص نبوده و صرف ًا به ایجاد و تثبیت چنین فوقالعادهای برای کارکنان نظر داشته و احکام بعدی مترتب بر چنین فوقالعاده ای؛ از جمله کسر یا عدم کسر مقرری ماه اول ،مشمول عمومات حاکم بر قضیه است و به صرف عدم تصریح ،نمیتوان این فوقالعاده مستمر را از عمومات قانونی حاکم بر کسری مذکور مستثنا و خارج دانست و عدم شمول این عمومات بر فوقالعاده یادشده ،امری است که محتاج نص و یا دلیل خاص است که چنین امری در فرض سؤال مفقود است. دکتر احمد محمدی باردئی مدیر کل حقوقی قوه قضاییه
نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۱/۱۳۷۹ مورخ ۱۴۰۲/۰۴/۲۱ | مرکز حقوقی راهبرد