استعلام
با عنایت به مفاد رأی وحدت رویه شماره 805مورخ 16/10/1399هیأت عمومی دیوان عالی کشور و
فحوای رأی مذکور مبنی بر اینکه طرفین در قراردادهای پولی حق تعیین خسارت و وجه التزام به میزان توافق
فیمابین را دارا میباشند ،آیا مفاد رأی وحدت رویه یادشده ناظر بر توافق طرفین در چکهایی که طرفین عقد
رد و بدل میکنند نیز میشود یا صرفاً در مورد غیر از چک است؟ برای مثال ،آیا طرفین میتوانند شرط کنند
که چنانچه چک صادره به مبلغ یکصد میلیون تومان بابت ثمن معامله پرداخت نشود و منجر به صدور گواهی
عدم پرداخت شود ،مبلغ یکصد میلیون تومان دیگر نیز به عنوان وجه التزام قابل وصول باشد و در مجموع مبلغ
دویست میلیون به بایع تعلق گیرد؟
پاسخ اداره کل حقوقی
با توجه به رأی وحدت رویه شماره 805مورخ 16/10/1399هیأت عمومی دیوان عالی کشور ،تعیین وجه
التزام قراردادی به منظور جبران خسارت تأخیر در ایفای تعهدات پولی )از جمله در فرض سؤال بابت پرداخت
وجه چک( مشمول اطلاق ماده 230قانون مدنی و عبارت قسمت اخیر ماده 522قانون آیین دادرسی دادگاههای
عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب 1379است و با عنایت به ماده 6قانون اخیرالذکر ،تعیین خسارت
مازاد بر شاخص قیمتهای اعلامی رسمی )نرخ تورم( در صورتی که مغایرتی با مقررات امری از جمله مقررات
پولی نداشته باشد ،معتبر و فاقد اشکال قانونی است.
دکتر احمد محمدی باردئی
مدیر کل حقوقی قوه قضاییه