مرکز حقوقی راهبردوابسته به اندیشکده راهبرد اقتصاد
اداره کل حقوقی قوه قضاییه

نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۰/۸۵

تاریخ نظریه:

استعلام

-1در مواردی که دادگاه تجدید نظر تحقیقات را ناقص اعلام و به دلالت بند »الف« ماده 450قانون آیین دادرسی کیفری ،پرونده را جهت رفع نقص به دادگاه اعاده و در تصمیم خود صراحتا به رفع نقص توسط دادگاه اشاره مینماید. توجها به این نکته که قانونگذار در بند »الف« ماده اخیرالذکر میان دادگاه صادرکننده رأی و دادسرای صادرکننده کیفر خواست قایل به تفکیک شده است ،آیا دادگاه بدوی میتواند انجام دستورات دادگاه تجدید نظر را از دادسرا مطالبه و پرونده را جهت رفع نقص به دادسرا اعاده کند؟ -2در مواردی که متهم در دفاعیات خود علیه شخص یا اشخاص خاص دائر بر ارتکاب بزه توسط ایشان به نحو مباشرت یا معاونت اقرار مینماید و دلیلی بر صحت اقرار متهم وجود ندارد ،آیا بازپرس مکلف به اظهار نظر ماهوی در این خصوص است؟

پاسخ اداره کل حقوقی

-1در فرضی که دادگاه تجدید نظر در راستای اعمال بند »الف« ماده 450قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ،1392پرونده را حسب تشخیص خود به دادگاه صادر کننده رأی ارسال میکند تا این مرجع رفع نقص نماید ،دیگر دادگاه اخیر نمیتواند در اجرای ماده 341آن قانون ،پرونده را به دادسرا ارسال کند تا دستورات دادگاه تجدید نظر را انجام دهد؛ زیرا اختیار ناشی از ماده 341قانون یادشده باید در محل خود یعنی هنگامی که دادگاه بدوی در حال رسیدگی ماهوی است استفاده شود و نه در غیر آن. -2با یادآوری اینکه ،ادعای متهم دائر بر مشارکت یا معاونت شخصی دیگر با او در ارتکاب جرم ،اخبار به ضرر خود نبوده و اقرار محسوب نمیشود ،در فرض پیشگفته ،با توجه به ماده 168قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392که بازپرس نباید بدون دلیل کافی برای توجه اتهام ،کسی را به عنوان متهم احضار یا جلب کند ،بازپرس با لحاظ بند »ت« ماده 64و ماده 93قانون یادشده ،مکلف است در خصوص ادعای مطرح شده تحقیقات لازم را انجام داده و نهایت ًا ضمن صدور قرار نهایی ،نسبت به اتهام یا اتهامات مطرح شده اظهار نظر کند. دکتر احمد محمدی باردئی معاون اداره کل حقوقی قوه قضاییه
نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۰/۸۵ مورخ ۱۴۰۰/۰۲/۲۱ | مرکز حقوقی راهبرد