نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۰/۸۳۳

متهم از رأی بدوی تجدیدنظرخواهی میکند و دادگاه تجدیدنظر عنوان اتهامی در دادسرا و دادگاه را اشتباه تشخیص داده و اقدامات متهم را تحت عنوان مجرمانهای میداند که در صلاحیت مرجع قضایی دیگری است .به عنوان مثال ،متهم تحت عنوان تهدید موضوع ماده 669قانون مجازات اسلامی )تعزیرات( مصوب 1375و نیز تغییر عکس شاکی به نحو مستهجن و انتشار آن موضوع ماده 744همین قانون دادگاه کیفری دو محکوم میشود اما دادگاه تجدیدنظر موضوع را در شمول مقررات بند »الف« ماده 5قانون نحوه مجازات اشخاصی که در امور سمعی و بصری فعالیتهای غیر مجاز مینماینددانسته که رسیدگی به آن در صلاحیت دادگاه انقلاب است .آیا دادگاه تجدیدنظر میتواند مطابق مقررات مواد 457قانون آیین دادرسی کیفری و بند »پ« ماده 450و ملاک ماده 280همین قانون ،رأی را نقض و پرونده را برای رسیدگی به دادسرای عمومی و انقلاب محل وقوع جرم ارسال کند یا چنین اقدامی صرفاً در صورت اعتراض شاکی یا دادستان امکانپذیر است؟

در فرضی که دادگاه نخستین رفتار مجرمانه را منطبق با عنوانی تشخیص میدهد که رسیدگی به آن در صلاحیت این دادگاه است ،اما متعاقب تجدید نظرخواهی هر یک از اشخاص موضوع ماده 433قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ،1392دادگاه تجدیدنظر رفتار مجرمانه را با عنوان مجرمانه دیگری منطبق بداند که رسیدگی به آن از صلاحیت ذاتی دادگاه نخستین خارج است ،با عنایت به آمره بودن مقررات ناظر به صلاحیت ذاتی ،دادگاه تجدیدنظر در اجرای بند »پ« ماده 450این قانون ،با نقض رأی دادگاه نخستین پرونده را به مرجع صالح ارسال میکند.