نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۰/۷۵۸

با عنایت به این که وفق تبصره ماده 6قانون کاهش مجازات حبس تعزیری حکم به حبس کمتر از نود و یک روز الزاما باید به مجازات جایگزین تبدیل شود در مواردی که حداقل مجازات یک جرم عمدی )مثل خیانت در امانت( حبس کمتر از نود و یک روز و حداکثر آن بیش از یک سال باشد جهت صدور حکم به مجازات جایگزین حبس موضوع منطبق با کدام یک از بندهای مواد 83و 86قانون مجازات اسلامی میباشد؟

اولاً ،تبصره ماده 37قانون مجازات اسلامی الحاقی 1399که بیان میدارد »چنانچه در اجرای مقررات این ماده یا سایر مقرراتی که به موجب آن مجازات تخفیف مییابد ،حکم به حبس کمتر از نود و یک روز صادر شود ،به مجازات جایگزین مربوط تبدیل میشود« ،ممنوعیت تعیین مجازات جایگزین حبس برای جرایم عمدی با مجازات قانونی بیش از یکسال حبس مذکور در ماده 73قانون مجازات اسلامی را به عنوان قانون لاحق ،نسخ ضمنی کرده است؛ بنابراین در صورتی که مرتکب جرم عمدی با مجازات قانونی بیش از یکسال حبس با برخوردار شدن از دو درجه تخفیف به حبس تعزیری درجه هشت محکوم شود ،دادگاه مستند به تبصره ماده 37قانون پیش گفته ملزم به تعیین مجازات جایگزین حبس است. ثانیاً ،منظور از عبارت »مجازات جایگزین مربوط« در تبصره ماده 37قانون مجازات اسلامی اصلاحی ،1399مجازات جایگزین حبس جرایمی است که مجازات قانونی آنها حداکثر سه ماه حبس است؛ بنابراین در فرض استعلام ،موضوع مشمول بند »الف« مواد 83و 86قانون مجازات اسلامی است.