مرکز حقوقی راهبردوابسته به اندیشکده راهبرد اقتصاد
اداره کل حقوقی قوه قضاییه

نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۰/۴۶

تاریخ نظریه:

استعلام

-1آیا عبارت سند شش دانگ در تبصره 3ماده 101قانون شهرداریها )اصلاحی (1390/1/28صرفاً به معنای سند رسمی است یا هر نوع سند مالکیت شش دانگ را شامل میشود؟ -2چنانچه ملکی بیش از پانصد متر مربع مساحت داشته باشد؛ اما دارای سند رسمی شش دانگ نبوده و از جمله اراضی مشمول اصلاحات ارضی یا دارای قولنامه عادی باشد ،آیا مالک حق تفکیک و افراز را دارد و در این صورت آیا شهرداری اختیار دریافت حقوق خود را در قالب دو فقره 25درصد منظور شده در تبصره 3معادل 43/75درصد برای این نوع اراضی دارد؟ به عبارت دیگر ،آیا تبصره 3اصلاحی این ماده خاص اراضی دارای سند و بیش از پانصد متر مربع مساحت است و بدون این قید شهرداری حق تفکیک دریافت دو فقره 25درصد را ندارد؟

پاسخ اداره کل حقوقی

-1به موجب ماده 100قانون شهرداری مالکین اراضی و املاک واقع در محدوده شهر یا حریم آن ،قبل از هر اقدام عمرانی یا تفکیک اراضی و شروع ساختمان باید از شهرداری پروانه ساختمانی اخذ کنند و وفق ماده 22قانون ثبت اسناد و املاک مصوب 1310با اصلاحات و الحاقات بعدی همین که ملکی مطابق قانون در دفتر املاک به ثبت برسد ،دولت فقط کسی را که ملک به اسم او ثبت شده و یا کسی را که ملک مزبور به او منتقل گردیده و این انتقال در دفتر املاک به ثبت رسیده یا اینکه ملک مزبور از مالک رسمی از طریق ارث به او رسیده باشد ،مالک میشناسد و حسب مواد 46و 47این قانون ،اسناد عادی در مورد اموال غیرمنقول قابل ترتیب اثر در مراجع اداری و قضایی نیست .مطابق ماده واحده قانون اصلاح ماده 101 قانون شهرداری مصوب 28/1/1390فقط مالکین میتوانند تفکیک یا افراز اراضی خود را تقاضا کنند و طبق رأی وحدت رویه شماره 474مورخ 27/10/1389هیأت عمومی دیوان عدالت اداری ،پذیرش اسناد عادی نقل و انتقال اراضی و املاک مادام که به تأیید مراجع قانونی صلاحیتدار نرسیده باشد ،جواز قانونی ندارد .لذا با توجه به مراتب یادشده ،منظور از سند شش دانگ در تبصره 3ماده واحده قانون اصلاح ماده 101قانون شهرداری مصوب ،1390سند مالکیت رسمی است. -2مستفاد از تبصرههای 3و 4ماده 101قانون شهرداری مصوب 1334با اصلاحات و الحاقات بعدی، اعمال مقررات تبصره مزبور تنها ناظر به اراضی با مساحت بیشتر از پانصد متر مربع است که دارای سند مالکیت شش دانگ است و لذا اراضی کمتر از پانصد متر مربع و یا اراضی که به صورت شش ¬دانگ درنیامده است؛ اعم از اینکه مفروز یا مشاع باشد را شامل نمیشود.
نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۰/۴۶ مورخ ۱۴۰۰/۰۶/۲۷ | مرکز حقوقی راهبرد