نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۰/۴۳۵

به موجب ماده 13آییننامه نحوه استفاده از سامانههای رایانهایی و مخابراتی مصوب 1395/5/24ریاست محترم قوه قضاییه ،وصول الکترونیکی اوراق قضایی به حساب کاربری مخاطب در سامانه ابلاغ؛ ابلاغ محسوب میشود رویت اوراق قضایی در سامانه ابلاغ با ثبت زمان و سایر جزییات ذخیره میشود و کلیه آثار واقعی بر آن مترتب میگردد و مطابق تبصره 2این ماده خودداری از مراجعه به سامانه ابلاغ به منزله استنکاف از قبول اوراق قضایی موضوع ماده 70قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی محسوب میشود. حال در موردی که اوراق در سامانه ابلاغ بارگذاری و مراتب از طریق پیامک به طور معمول در دو مرحله با گزارش دریافت پیامک ثبت و به خوانده اعلام میشود که به سامانه ابلاغ مراجعه کند؛ اما خوانده از مراجعه به این سامانه خودداری میکند ،نوع ابلاغ واقعی است یا قانونی؟ چنانچه خوانده خط تلفن همراه ثبت شده در سامانه ابلاغ الکترونیکی را خاموش کرده باشد و گزارش تحویل پیامک ثبت نشود ،آیا این امر در نوع ابلاغ مؤثر است؟

الف -به موجب بند »ز« ماده 1آییننامه نحوه استفاده از سامانههای رایانهای و مخابراتی مصوب 24/5/1395 ریاست محترم قوه قضاییه ،ابلاغ الکترونیکی عبارت است از ارسال الکترونیکی اوراق قضایی و آگهیها از طریق سامانه ابلاغ ،و برابر ماده 12آییننامه یادشده وصول الکترونیکی اوراق قضایی به حساب کاربری مخاطب در سامانه ابلاغ ،ابلاغ محسوب میشود و مطابق ماده 14همین آییننامه مرکز موظف است چنانچه از مخاطب شماره تلفن همراه یا پست الکترونیکی در دسترس باشد ،ارسال اوراق قضایی به سامانه ابلاغ را از این طریق اطلاعرسانی کند؛ بنابراین بر اساس مقررات مزبور ،اولاً ،آنچه ملاک ابلاغ الکترونیکی محسوب میشود، وصول الکترونیکی اوراق قضایی به حساب کاربری مخاطب است و ارسال پیامک به تلفن همراه وی صرفاً جهت اطلاعرسانی است و ملاک ابلاغ نیست .ثانیاً ،تاریخ وصول الکترونیکی اوراق قضایی به حساب کاربری مخاطب ،تاریخ ابلاغ محسوب میشود؛ در نتیجه مبدأ احتساب مهلتهای اعتراض و تجدید نظرخواهی نیز همین تاریخ است. ب -با توجه به ماده 13پیشگفته »وصول الکترونیکی اوراق قضایی به حساب کاربری مخاطب در سامانه ابلاغ ،ابلاغ محسوب میشود .رویت اوراق قضایی در سامانه ابلاغ ،با ثبت زمان و سایر جزئیات ،ذخیره میشود و کلیه آثار ابلاغ واقعی بر آن مترتب میگردد .ورود به سامانه ابلاغ از طریق حساب کاربری و رؤیت اوراق از این طریق به منزله رسید است« و وفق تبصره 2همین ماده »خودداری از مراجعه به سامانه ابلاغ به منزله استنکاف از قبول اوراق قضایی موضوع ماده 70قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی محسوب میگردد«؛ بنابراین همانگونه که استنکاف از قبول اوراق قضایی موضوع ماده 70قانون اخیرالذکر به منزله ابلاغ واقعی نیست ،خودداری از مراجعه به سامانه ابلاغ و رؤیت اوراق را نیز نمیتوان به منزله ابلاغ واقعی دانست؛ اما ابلاغ قانونی انجام شده است. روح اله رئیسی معاون اداره کل حقوقی قوه قضاییه