نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۰/۱۷۴۸

-1نظر به اینکه رای وحدت رویه شماره 1395/5/5 -751صادره از هیئت عمومی دیوان عالی کشور عنوان داشته است" :نگهداری فی حد ذاته تجهیرات دریافت از ماهواره ،داخل در عنوان قاچاق نیست و از حیث صلاحیت دادگاه ،مشمول حکم مقرر در ماده 44قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز مصوب 1392/10/03نمیباشد ".آیا میتوان چنین استنباط کرد که" :سایر رفتارها یعنی قاچاق ،حمل ،عرضه و فروش تجهیزات دریافت از ماهواره منصرف از رای وحدت رویه مذکور است ،فلذا از حیث صلاحیت ،مشمول حکم مقرر در ماده 44قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز مصوب 1392/10/03است؟ -2نظر به اینکه رای وحدت رویه شماره 1395/5/5 - 751صادره از هیئت عمومی دیوان عالی کشور صرفاً در مقام بیان صلاحیت بوده است آیا می توان چنین استنباط کرد که "عنصر قانونی جرایم نگهداری ،حمل و فروش تجهیزات دریافت از ماهواره ،ماده 22قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز مصوب 1392/10/03است) ".به عبارت دیگر قانون ممنوعیت به کارگیری تجهیزات دریافت از ماهواره مصوب 1373/11/23منسوخ شده است(؟

-1هر چند برابر رأی وحدت رویه شماره 751مورخ 5/5/1395هیأت عمومی دیوان عالی کشور ،مرجع صالح برای رسیدگی به جرم نگهداری تجهیزات دریافت از ماهواره که به طور غیر قانونی وارد کشور شده باشد» ،دادگاه کیفری دو« است؛ با اینحال به لحاظ تعریف »قاچاق کالا« در بند »الف« ماده 1قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز مصوب 1392با اصلاحات بعدی و همچنین تفکیک عنوان »قاچاق کالای ممنوع« از عناوین »نگهداری یا حمل یا فروش کالای ممنوع قاچاق« در ماده 22این قانون ،صرف حمل و یا فروش »کالای ممنوع قاچاق« از جمله »تجهیزات دریافت از ماهواره به طور غیر مجاز« از حیث صلاحیت مرجع رسیدگی از شمول ماده 44قانون یادشده خارج و طبق ماده 301قانون آیین دارسی کیفری مصوب 1392در صلاحیت دادگاه کیفری دو است؛ بدیهی است رسیدگی به اتهام »قاچاق کالای ممنوع« تجهیزات فرض سؤال ،مشمول مقررات ماده 44قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز مصوب 1392میباشد. -2اولاً ،ماده 22قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز مصوب 1392ناظر به تعیین مجازات مرتکب »قاچاق کالای ممنوع« و نیز نگهداری یا حمل یا فروش چنین کالایی است؛ بنابراین تجهیزات دریافت از ماهواره به طور غیر مجاز ،که جنبه قاچاق داشته باشد مشمول ماده 22قانون صدرالذکر است؛ ولی چنانچه تجهیزات دریافت از ماهواره مکشوفه جنبه قاچاق نداشته باشد ،حمل و فروش و نگهداری غیر مجاز آن مطابق بند »الف« ماده 9قانون ممنوعیت به کارگیری تجهیزات دریافت از ماهواره مصوب 1373جرم بوده و قابل مجازات بر اساس همین قانون میباشد. ثانیاً ،در خصوص نسخ قانون ممنوعیت به کارگیری تجهیزات دریافت از ماهواره مصوب 1373با تصویب و لازمالاجرا شدن قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز مصوب ،1392با عنایت به اینکه در ماده 77قانون قاچاق کالا و ارز که در مقام بیان برخی از قوانین و مقرراتی است که از تاریخ لازمالاجرا شدن این قانون منسوخ میباشند، صرفاً بند »ب« ماده 9قانون ممنوعیت به کارگیری تجهیزات دریافت از ماهواره ،منسوخ اعلام شده است که خود دلالت بر عدم نسخ این قانون بهطور کلی است و در صورت وجود موارد مغایر بین دو قانون یادشده ،باید طبق قانون مؤخر )قانون قاچاق کالا و ارز مصوب (1392که آخرین اراده مقنن است عمل شود. دکتر احمد محمدی باردئی مدیر کل حقوقی قوه قضاییه