نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۰/۱۷۱۵

با توجه به حکم مقرر در ماده 873قانون مدنی ،چنانچه افرادی که از هم ارث میبرند در زمان واحد فوت کنند و تاریخ تقدم و تأخر فوت هیچ یک مشخص نباشد و علت مرگ هم غیر از غرق و هدم باشد و در اثر حوادث طبیعی مانند آتشسوزی و یا به سبب جنگ ،تصادف ،سقوط هواپیما و مانند آن فوت کنند ،آیا میتوان حکم غرق و هدم را به این افراد تعمیم داد و آنها را مشمول این حکم دانست؟

در قانون مدنی تعریف واژه هدم به عمل نیامده است؛ اما با توجه به فتوای امام خمینی )ره( در تحریر الوسیله )جلد 2در کتاب مواریث ،میراث الغرقی و المهدومعلیهم( و نظر آیتاله العظمی سیستانی در جلد سوم منهاجالصالحین، انفجار و انهدام وسیله نقلیه )اتومبیل ،قطار ،هواپیما و (...میتواند از مصادیق آن باشد .بدیهی است هدم و احکام مترتب بر آن صرفاً در مواردی قابلیت اعمال و اجرا دارد که فوت در اثر حادثهای مانند مصادیق فوق به وقوع پیوسته باشد و لذا مواردی مانند مرگ در اثر بیماری که مرگ در اثر یک حادثه نمیباشد و تقدم و تأخر فوتکنندگان قابلیت بررسی و تعیین دارد را شامل نمیشود. دکتر احمد محمدی باردئی مدیر کل حقوقی قوه قضاییه