استعلام
چنانچه شخصی کارت بازرگانی خود را از روی رضایت یا اغفال و فریب با تنظیم وکالتنامه قانونی در اختیار
دیگران جهت صادرات و واردات قرار دهد که منجر به اعمال مالیات سنگین برای دارنده کارت بازرگانی شود و
نهایتا مشخص شود شرکتهای تجاری دیگری در راستای فرار مالیاتی از این کارت بازرگانی سوء استفاده کردهاند:
-1آیا دارنده کارت بازرگانی مرتکب جرمی شده است؟
-2چنانچه پرونده در حوزه قضایی ثبت شرکتی که از کارت بازرگانی سوء استفاده شده تشکیل شود لیکن استفاده
از کارت بازرگانی به نحو فوقالذکر در حوزههای قضایی مختلف واقع شده باشد ،کدام حوزه قضایی برای رسیدگی
صالح است؟
پاسخ اداره کل حقوقی
-1اولاً :تشخیص اینکه عملی عنوان و وصف مجرمانه دارد یا خیر و نیز تشخیص مصداق و تطبیق آن با حکم
قانونی برعهده مرجع قضایی رسیدگی¬کننده به موضوع است.
ثانیاً :مباشرت و معاونت در استفاده از کارت بازرگانی اشخاص دیگر به منظور فرار مالیاتی و تنظیم اسناد خلاف
واقع ،به استناد بندهای 1و 7قانون مالیات¬های مستقیم اصلاحی 1394جرم مالیاتی محسوب میشود و با توجه
به ماده 281این قانون ،چنانچه اعمال یادشده از تاریخ اجرای قانون اصلاحی یادشده ) (1/1/1395باشد ،قابلیت
تعقیب کیفری و مجازات را دارد و در فرض استعلام ،چنانچه تاریخ ارتکاب جرایم مزبور قبل از 1/1/1395
است ،به لحاظ فقد عنصر قانونی )قابل اجرا( قابلیت تعقیب ندارد و فاقد وصف مجرمانه است .بدیهی است چنانچه
استفاده از کارت بازرگانی دیگری به منظور فرار از مالیات بعد از سال 1395باشد ،طبق بند 7ماده 274قانون
اصلاح مالیات¬های مستقیم مصوب ) 1366مصوب (31/4/1394جرم مالیاتی محسوب می¬شود و دارنده
کارت بازرگانی را نیز با عنایت به ماده 126قانون مجازات اسلامی مصوب 1392و در صورت تطبیق با این
ماده ،میتوان به عنوان معاون جرم تحت پیگرد قرار داد.
-2با توجه به ماده 311قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392و با توجه به آنچه در بند 1بیان شد ،رسیدگی
به اتهام دارنده کارت بازرگانی به عنوان معاونت در جرم مالیاتی در صلاحیت دادگاهی است که صلاحیت رسیدگی
به اتهام مباشر جرم )مرتکب جرم مالیاتی( را دارد و در فرضی که شخصی با استفاده از کارت بازرگانی در چندین
حوزه قضایی مختلف مرتکب جرم مالیاتی شده است ،مرجع صالح به اتهامات وی طبق مقررات ماده 310قانون
آیین دادرسی کیفری مشخص میشود و همین مرجع ،صالح به رسیدگی به اتهام دارنده کارت بازرگانی به عنوان
معاونت در ارتکاب جرم مالیاتی است
دکتر احمد محمدی باردئی
معاون اداره کل حقوقی قوه قضاییه