نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۰/۱۵۵۶

-1مطابق ماده 112قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب ،1379در صورتیکه درخواستکننده قرار تامین خواسته ظرف ده روز از تاریخ صدور قرار دعوی اصلی را طرح نکند ،به درخواست طرف مقابل قرار تأمین لغو میشود .گاهی بین انشا قرار توسط دادرس و تایپ و تنظیم دادنامه سیستمی و امضاء مجدد آن فاصله زمانی وجود دارد در این فرض ،تاریخ صدور قرار یادشده کدام است؟ -2چنانچه خواهان رأساً قرار تامین تحصیل و در مهلت ده روز وکیل وی دعوای اصلی را مطرح کند ،با توجه به اینکه وکیل در پرونده قرار تأمین خواسته وکالت ندارد ،آیا اعلام طرح دعوای اصلی جهت پیشگیری از لغو قرار یادشده از ناحیه وکیل قابل پذیرش است یا اینکه خود خواهان باید گواهی مربوطه را ارائه دهد؟ -3در صورتیکه خواهان قرار تامین خواسته را اخذ و در مهلت مقرر نیز دعوای اصلی را طرح کرده باشد؛ اما مراتب را به دادگاه اعلام نکرده و در پرونده ،گواهی مربوط به طرح دعوای اصلی درج نشده و به درخواست خوانده قرار تأمین خواسته لغو شود آیا با مراجعه بعدی خواهان و اعلام اینکه در مهلت مقرر دعوی را طرح کرده است ،اعاده وضعیت به حالت سابق امکان پذیر است؟

اولاً ،پیشفرض قانونگذار در ماده 112قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی وانقلاب در امور مدنی مصوب ،1379آن است که با توجه به فوریت امر قرار تأمین خواسته در همان روز تقدیم درخواست ،تعیین تکلیف و پذیرش یا رد آن به اطلاع درخواستکننده میرسد .به عبارت دیگر ،قرار تأمین خواسته در روز صدور ،به خواهان ابلاغ میشود؛ بنابراین ،در فرض سؤال که میان صدور قرار یادشده و ابلاغ آن چند روز فاصله است ،تاریخ ابلاغ ملاک عمل قرار میگیرد. ثانیاً ،با توجه به اینکه در ماده 112قانون یادشده به تکلیف خواهان جهت طرح دعوا تصریح دارد و وکیل خواهان نیز در این مورد اقامه دعوا نموده است؛ لذا اعلام طرح دعوا از سوی وی فاقد اشکال و در حدود اختیارات محسوب میشود ،هر چند قرار تأمین خواسته به درخواست خواهان و نه وکیل وی صادر شده باشد. ثالثاً ،در فرض سؤال چنانچه دادخواست اصلی به همان دادگاهی تقدیم شده باشد که قرار تأمین خواسته را صادر کرده است ،از آنجایی که با درخواست رفع اثر ،شعبه مرجوعالیه ملزم به بررسی و احراز عدم تقدیم دادخواست اصلی است ،چنانچه حسب مورد بدون کسب اطلاع از دفتر شعبه یا دفتر کل و صرفاً با اکتفا به اظهارات متقاضی، از قرار تأمین خواسته رفع اثر کند ،رفع اثر مبتنی بر اشتباه بوده است و میبایست از آن عدول کند؛ اما در صورتیکه دادخواست اصلی به دادگاه دیگری تقدیم شده باشد و ذینفع مراتب را به دادگاه صادرکننده قرار تأمین اطلاع نداده باشد ،برای عدول از دستور رفع اثر از قرار تأمین خواسته موجبی نیست. دکتر احمد محمدی باردئی مدیر کل حقوقی قوه قضاییه